Παρασκευή, 17 Μαΐου 2013

Εισηγηγη για διαγωνισμό αρχιτεκτονικών ιδεων για διαφημιστικά πλαίσια






Προς
Πρόεδρο Δημοτικού Συμβουλίου

Θεμα  : Διαγωνισμός Ιδεών  για «Πλαίσια για Διαφημιστικές Καταχωρήσεις»

 Λαμβάνοντας υπόψη :

1.                   Τις διατάξεις της Υ. Α οικ//2011 (ΥΑ οικ. 26804 ΦΕΚ Β 1427 2011): Νέο πλαίσιο διενέργειας αρχιτεκτονικών διαγωνισμών & γενικά διαγωνισμών μελετών με απονομή βραβείων 
2.                   Το γεγονός ότι η υπαίθρια διαφήμιση, όπως τελικά εφαρμόζεται στη πόλη μας, αλλά και σε πολλές άλλες πόλεις, είναι συχνά όχι μόνο πηγή οπτικής ρύπανσης και αισθητικής υποβάθμισης του δημόσιου χώρου αλλά και φυσικής ρύπανσης με την αλόγιστη κατανάλωση εντύπων πάσης φύσεως ( ένθετα, σάντουιτς κ.λπ.)
Μέσα σε αυτό το νεφελώδες κανονιστικό και διαχειριστικό πλαίσιο οι ενδιαφερόμενοι (εταιρείες outdoor, ιδιωτικές επιχειρήσεις, κερδοσκοπικές επιχειρήσεις που εμφανίζονται ως «πολιτιστικές δραστηριότητες»  αλλά και μεγάλες δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμοί)  μεγιστοποιούν τις θέσεις διαφήμισης συχνά σε βάρος της αισθητικής του πολεοδομικού περιβάλλοντος, της ασφάλειας των πολιτών[1] αλλά και των εσόδων του Δήμου από διαφυγόντα δημοτικά τέλη.


3.                   Η υπαίθρια διαφήμιση αποτελεί ένδειξη οικονομικής ζωτικότητας των περιοχών όπου εμφανίζεται και συνιστά αναγκαίο παράγοντα για την οικονομική ανάπτυξη των πόλεων και την συμμετοχή τους στον εγχώριο και διεθνή ανταγωνισμό. Παραμένει όμως ζητούμενο η διαφοροποίηση των χώρων υποδοχής υπαίθριων διαφημίσεων ανάλογα με την ιδιαίτερη αισθητική της περιοχής και την ανάγκη προστασίας της ασφάλειας εποχούμενων και πεζών[2].
Η ρύθμιση της υπαίθριας διαφήμισης συνιστά σημείο τομής πλειόνων συνταγματικών αγαθών. Η υπαίθρια διαφήμιση αποτελεί μέσο άσκησης της οικονομικής και επιχειρηματικής ελευθερίας και επομένως οι οικείες ρυθμιστικές παρεμβάσεις έχουν επίπτωση στο καθεστώς του ανταγωνισμού. Εξάλλου, πρόκειται για έκφανση της ελευθερίας της έκφρασης διαφημιστών και διαφημιζομένων, υπό την μορφή της εμπορικής επικοινωνίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αναλόγως με το ιδιοκτησιακό καθεστώς του χώρου στον οποίο τοποθετείται η διαφήμιση, συνάπτεται με το δικαίωμα ιδιοκτησίας, που περιλαμβάνει την ελευθερία οικονομικής εκμετάλλευσης του ιδιοκτησιακού αντικειμένου[3]. Συγχρόνως όμως, επηρεάζει την αισθητική του χώρου και κατά τούτο το φυσικό, οικιστικό και πολιτιστικό περιβάλλον. Μπορεί ακόμη, να έχει επιπτώσεις στην ασφάλεια εποχούμενων και πεζών και επομένως συνδέεται με την υποχρέωση προστασίας της ζωής, της σωματικής ακεραιότητας και της υγείας.
Η προσπάθεια δίκαιης εξισορρόπησής των ανωτέρω αγαθών αποτυπώνεται στην σχετική νομοθεσία.

4.                   Το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο για την υπαίθρια διαφήμιση, και συγκεκριμένα :

Το Ν. 1144/1981 «περί επικολλήσεων εντύπων, διενεργείας ετέρων συναφών πράξεων, ως και ρυθμίσεως θεμάτων τινών αφορώντων τους ΟΤΑ και το Υπ. Εσωτερικών» που αποτελεί τον πρώτο βασικό νόμο που ρυθμίζει τα της υπαίθριας διαφήμισης, θέτει κανόνες και διαδικασίες,  προβλέπει τρόπους αποκατάστασης, πρόστιμα και ποινές σε περιπτώσεις παρανομιών και καθορίζει επίσης τα τέλη διαφημίσεων υπέρ της τοπικής αυτοδιοίκησης. Έχει επικαιροποιηθεί από τον 2946/2001 όσον αφορά στους κανόνες και διαδικασίες καθώς και από τους νόμους 1900/1990 και 2880/2001 όσον αφορά στα διαφημιστικά τέλη υπέρ ΟΤΑ.

Το Ν. 1900/1990 «συμπλήρωση διατάξεων του Δημοτικού και Κοινοτικού Κώδικα (π.δ. 323/1989), δευτεροβάθμιας τοπικής αυτοδιοίκησης (ν.1622/1986), εσόδων δήμων και κοινοτήτων και άλλες διατάξεις» και το Ν. 2880/2001 (άρθρο 9) «Πρόγραμμα «Πολιτεία» για τη μεταρρύθμιση και τον εκσυγχρονισμό της Δημόσιας Διοίκησης και άλλες διατάξεις» καθορίζουν τα τέλη διαφήμισης υπέρ ΟΤΑ για κάθε διαφήμιση που γίνεται με οποιονδήποτε τρόπο και μορφή σε χώρους που βρίσκονται μέσα στα διοικητικά τους όρια.

Το Ν. 2946/2001 «Υπαίθρια διαφήμιση, Συμπολιτείες Δήμων και Κοινοτήτων και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ 224/Α/8-10-2001), που καθορίζει το κανονιστικό πλαίσιο για τις υπαίθριες διαφημίσεις και τις επιγραφές σε όλη την επικράτεια.  Προβλέπεται συγκεκριμένη διαδικασία αδειοδότησης, καθώς και απαγόρευση υπαίθριας διαφήμισης σε ειδικούς χώρους όπως ιστορικούς, αρχαιολογικούς, κτίρια δημοσίων υπηρεσιών, επιφάνειες τεχνικών έργων φορέων του δημοσίου τομέα, κοκ.  Προβλέπεται υποχρεωτική αφαίρεση των παράνομων διαφημίσεων και σχετικών κατασκευών, με ευθύνη της Περιφέρειας στην περίπτωση εθνικής οδού, σιδηροδρομικού δικτύου, αυτοκινητοδρόμων, οδών ταχείας κυκλοφορίας, ΣΑΕ, και του Δήμου ή της Κοινότητας σε όλες τις άλλες. Ο συγκεκριμένος νόμος ενισχύει την γενική αρμοδιότητα και τον έλεγχο των Ο.Τ.Α, οι υπηρεσίες των οποίων έχουν την αρμοδιότητα, εφ’ όσον διαπιστωθούν παραβάσεις, να αφαιρούν τις πινακίδες.

Την ΚΥΑ 52138/2003 (ΦΕΚ 1788) για «καθορισμό όρων, προϋποθέσεων, προδιαγραφών και διαδικασίας τοποθέτησης ειδικά διαμορφωμένων πλαισίων, για την προβολή εμπορικής διαφήμισης κατά τις διατάξεις του Ν. 2946/2001.» αφορά στην εξειδίκευση των άρθρων του Ν.2946 προσδιορίζοντας τους τύπους και τις διαστάσεις των διαφημιστικών πλαισίων καθώς και τις επιτρεπτές αποστάσεις και τη χρήση τους ανάλογα με την κατηγορία δημόσιων χώρων. Η ΚΥΑ 18801/2006 αποτελεί τροποποίηση της υπ’αριθμ. 52138/2003 σε ότι αφορά στις τέντες περιπτέρων με την οποία πλέον επιτρέπονται οι φωτιζόμενες διαφημίσεις.

Την ΚΥΑ 38110/2002 η οποία εκδόθηκε επίσης κατ’ εξουσιοδότηση του Ν. 2946 (άρθρο 2 παρ.3). Με αυτήν καθορίζονται οι όροι και οι προϋποθέσεις για την κατ’ εξαίρεση ανάρτηση πανό σε προσόψεις κτιρίων αποκλειστικά για την προβολή καλλιτεχνικών, πολιτιστικών και κοινωνικών εκδηλώσεων που λαμβάνουν χώρα σε αυτά.

Το Ν. 2696/ 1999 «Κύρωση κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας» (ΦΕΚ 57/ Α/ 23-3-1999), άρθρο 11 συμπληρώνει τις κανονιστικές διατάξεις της υπαίθριας διαφήμισης δεδομένου οτι θεσπίζει συγκεκριμένους κανόνες, μεγέθη, αποστάσεις εντός και εκτός κατοικημένων περιοχών και προσδιορίζει τις ευθύνες της τοπικής αυτοδιοίκησης στην τήρηση των διατάξεων.

Την  ΚΥΑ 61818/2004: Με την εξουσιοδότηση του Ν. 3057/2002 η ΚΥΑ 61818/2004 καθορίζει τους ειδικότερους όρους υπό τους οποίους επιτρέπεται η τοποθέτηση διαφημίσεων σε κατάλληλα διαμορφωμένους χώρους και σε στάσεις αναμονής επιβατών. 

Το Ν. 3212/2003 (παρ.12, άρθρο 13) που καθορίζει τον τρόπο αφαίρεσης παράνομων διαφημίσεων σε εθνικές και επαρχιακές οδούς και σε άλλους χώρους αρμοδιότητας ΥΠΕΚΑ

5.                   Η προβολή υπαίθριας διαφήμισης επιτρέπεται να διενεργείται μόνο μέσα σε ειδικά διαμορφωμένα πλαίσια (διαφημιστικά πλαίσια), τα οποία τοποθετούνται στους χώρους που έχουν καθοριστεί για την προβολή υπαίθριας διαφήμισης, σύμφωνα με τις διατάξεις των παρ. 1 και 4 του άρθρου 3 και των διατάξεων του άρθρου 5 του Ν. 2946/2001. Από το ως άνω νομοθετικό πλαίσιο προκύπτει υποχρέωση του Δήμου να διαθέτει χώρους διαφημιστικής καταχώρησης. Γενικές προδιαγραφές των πλαισίων αυτών τίθενται με την ΚΥΑ 52138/2003.
6.                   Το γεγονός ότι η διαφήμιση αυτή τη στιγμή γίνεται με τρόπο παράνομο και αυθαίρετο, είτε με διαφημιστικές πινακίδες είτε με αφισοκόλληση σε κτίρια της πόλης, δημιουργώντας ένα αστικό τοπίο ρυπαρό, υποβαθμισμένο που απαξιώνει την ίδια την πόλη. 
7.                   Τις ανάγκες του Καλλικρατικού πλέον Δήμου Βόλου, με την ιδιαίτερη μορφολογία του αστικού τοπίου σε πολεοδομικό συγκρότημα και παραδοσιακούς οικισμούς. Την ανάγκη αναβάθμισης του αστικού τοπίου της πόλης, μέρος του οποίου αποτελεί και ο αστικός εξοπλισμός.
8.                   Το με αρ. 45683/ΓΠ 11318/9.5.2012 έγγραφο της τότε Δ/ντριας Οικονομικών Υπηρεσιών του Δήμου Βόλου με την οποία ζητάει την κίνηση της διαδικασίας καθορισμού των χώρων αυτών, δυνάμει του αρ. 3 της παρ. 1 του Ν. 2946/2001 και της Εγκυκλίου 40135/20/01 Εγκύκλιο του ΥΠΕΣΔΑ
9.                   Την με αρ. 45/23.11.2009 απόφαση της ΕΠΑΕ, η οποία γνωμοδότησε αρνητικά σε παλαιότερη πρόταση του Δήμου Βόλου, μεταξύ των άλλων επειδή «3) η αισθητική της πόλης βλάπτεται σοβαρά με την τυχόν επιπλέον εγκατάσταση τέτοιου είδους κατασκευών…4) η εγκατάσταση των παραπάνω διαφημιστικών πλαισίων εμποδίζει την ομαλή διακίνηση των πεζών και ασφαλή διεξαγωγή της κυκλοφορίας των οδηγών των τροχοφόρων στους οδικούς άξονες»

Κατόπιν αυτών
Εισηγούμαι
·  Το πλαίσιο στο οποίο θα καταχωρούνται οι διαφημιστικές καταχωρήσεις να προκύψει μέσα από διαγωνισμό αρχιτεκτονικών ιδεών, προκειμένου οι κατασκευές – πλαίσια, να ενταχθούν αρμονικά στον αρχιτεκτονικό και πολεοδομικό ιστό της πόλης, σε αρμονία με το αστικό τοπίο, χωρίς να προκαλείται επιβάρυνση σε αυτό. Σκοπός είναι τα πλαίσια αυτά να είναι καλαίσθητα και να ενταχθούν ομαλά στους κοινόχρηστους χώρους της πόλης
·  Τους ειδικότερους όρους, τα συμβολικά χρηματικά βραβεία, τους χρόνους διεξαγωγής και γενικά τους ειδικότερους όρους και προϋποθέσεις θα τους θέσει η Οικονομική Επιτροπή του Δήμου Βόλου.
·  Η χωροθέτηση και ο αριθμός των πλαισίων θα πραγματοποιηθεί με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου και γνωμοδότηση της ΕΠΑΕ

Κατόπιν αυτών
Παρακαλώ για την εισαγωγή του θέματος στο Δ.Σ. και τη λήψη σχετικής απόφασης.


Ο ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ
ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Νίκος Μόσχος


[1] Βλ. Τελική Έκθεση Ινστιτούτου Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΙΤΑ) Προτάσεις Κανονιστικού Πλαισίου για την Υπαίθρια Διαφήμιση, www.ita.gr
[2] Gontard R., La Publicité extérieure et le droit, LGDJ / Montchrestien, 1999.
[3] Εξάλλου και η ίδια η διοικητική άδεια, όπως εν προκειμένω η άδεια τοποθέτησης υπαίθριας διαφήμισης υπάγεται στο προστατευτικό πεδίο του 1ου ΠΠ ΕΣΔΑ. Βλ. συναφώς The Traktörer AB v Sweden 07.07.1989 (Application no. 10873/84):

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου